‘All animals are equal, but some animals are more equal than others’
George Orwell bedoelde deze quote uit “Animal Farm” heel anders, maar door hem te flippen wordt het wel een grappige insteek voor deze post: niet alle ZZPers zijn gelijk, maar zo worden we wel behandeld.
Je hebt ZZPers die 40, maar liever 32, uur per week bij een opdrachtgever zitten, hetzelfde werk doen als de medewerkers, en vrijdagmiddag weer naar huis gaan voor een weekendje vrij. Aan het eind van de maand komt de factuur, die wordt betaald -direct op de privé bankrekening-, loonbelasting eraf en klaar. Tijd voor boodschappen bij de Albert Heijn.
Maar je heb ook ZZPers die daadwerkelijk proberen te ondernemen. Door een product te maken, of door zichzelf met hun specifieke kennis en ervaring in de markt te zetten. En dat gaat vaak vrolijk door in het weekend, want door de week verdien je je levensonderhoud, dus dat ondernemen komt er nog bij.
Dus niet alle ZZPers zijn gelijk. En daarom mag bij een opdracht eigenlijk niet “geen ZZP” staan, dat schuurt tegen oneigenlijke concurrentie aan. En hoe blij zullen de grote detacheerders niet zijn met zo’n uitsluiting? Hoeveel grote panden en extra managementlagen kunnen bovenop hun tarief, doordat juist het deel van de dienstverlenende markt wordt uitgesloten die die kosten niet heeft?
Maar uiteindelijk vraagt de bestaande wetgeving om een antwoord op de vraag: ben ik een schijnzelfstandige? Laten we daar eens naar kijken:
- Puur het feit dat ik een BV heb, maakt dingen al anders; er is heel duidelijk een zakelijk deel en een privé deel. Ik krijg ook gewoon loon, want ik ben daadwerkelijk in dienst bij mijn BV, 40 uur per week, met maandelijks loonstrookje inclusief premies. Uiteraard niet voor de WW of ziektewet, want daar heb ik geen recht op, maar verder gewoon een loonstrook.
- Mijn BV is ook daadwerkelijk mijn werkgever en zorgt bijvoorbeeld voor dat -omdat ik geen recht heb op de ziektewet- er een arbeidsongeschiktheidsverzekering is, zodat ik doorbetaald krijg bij ziekte.
- De BV regelde tot 2026 een pensioenopbouw bij een pensioenverzekeraar zoals normale werknemers dat ook hebben. Helaas zijn ze allemaal gestopt met die mogelijkheid voor DGA’s, het is me een raadsel waarom, dus nu doe ik precies hetzelfde zelf: elke maand stort ik die premie op een lijfrente rekening. Geen gegok op overwaardes van woningen, maar een normale pensioenopbouw.
- Mijn BV heeft een risico dat ze geen omzet maakt en heeft daarom een reserve van minstens 1 jaar aan operationele kosten, zodat mijn loon doorbetaald kan worden.
- Mijn BV heeft een risico op aansprakelijkheid en heeft daarom een bedrijfs- en beroepsaansprakelijkheidsverzekering met een dekking van resp. 500.000 en 2.500.000 euro.
- Mijn BV betaalt mijn opleidingen en bezoeken aan conferenties. Dat wil zeggen dat de tijd die daarin gaat zitten niet door opdrachtgevers wordt betaald. Dit zijn investeringen in mijn kennis. Dit staat overigens wel los van specifieke opleidingen die gevolgd moeten worden op aanvraag van opdrachtgevers, in het kader van de uitvoering van het project. (En dat mag ook.)
- Ik geef met enige regelmaat zelf presentaties op conferenties, het onderwerp is vaak gerelateerd aan mijn werk bij opdrachtgevers en die worden dan ook met naam en toenaam genoemd. Hier word ik niet voor betaald en ik zorg dat mijn eigen bedrijfsnaam en logo heel duidelijk naar voren komen. Dit zijn investeringen in mijn profiel en naamsbekendheid.
- Ik ontwikkel actief producten en probeer deze in de markt te zetten. Wat natuurlijk niet altijd lukt; tot voor kort was er TeslaTasks, maar dat is helaas geen succes geworden. Tegenwoordig probeer ik Samenroosteren en ConsilioVSO in de markt te zetten. En er wordt ook daadwerkelijk voor betaald! De tijd en kosten die nodig zijn voor de ontwikkeling van deze producten worden niet één op één door opdrachtgevers betaald, het zijn dus geen reguliere projecten maar eigen investeringen. De klanten van deze producten betalen een abonnement.
- Ten behoeve van bovengenoemde software onderhoud ik een eigen Kubernetes cluster. De kosten hiervoor worden maandelijks door de BV betaald (en dat is nog niet kostendekkend).
- Mijn BV schaft computer hardware aan, die ik zou kunnen gebruiken voor projecten. Het feit dat de klant niet wil dat ik die gebruik is jammer, maar ik heb mijn eigen “hamer” bij me.
- Ik heb twee opdrachtgevers (per week), dat is nog enigszins zinvol te combineren. Wil je naar drie opdrachtgevers per week of jaar, dan worden het óf hele korte projecten, of erg weinig dagen per week, wat uiteindelijk in de praktijk niet werkt. Ik sta ervoor open hoor! Maar de huidig opzet met meestal 32 en 8 uur per week werkt goed.
- Ik ben jaarlijks actief als gecommitteerde voor het Saxion (HBO-ICT), de uren die ik daar aan besteed worden niet door een opdrachtgever betaald. En ik sponsor regelmatig verenigingen uit een stukje sociale betrokkenheid.
- Zo nu en dan neem ik mijn directe collega’s bij de opdrachtgever op mijn kosten mee uit eten, dit ter compensatie van de teambuildingactiviteiten van de opdrachtgever, waar ik als ZZPer aan mee mag doen. Teambuilding is immers belangrijk; niemand kan dit werk in z’n eentje doen.
Dus ik probeer echt een volwaardig bedrijf te zijn. En ik snap niet waarom de belastingdienst me na meer dan 20 jaar zo gewerkt te hebben bijna dwingt dat er een relatiemanager moet zijn, in dienst bij de BV van iemand anders, die dan 1x per half jaar uit mijn naam met de opdrachtgever lunchen gaat. Dat doe ik liever zelf! En dan met mijn collega’s op het project.
Het is dan ook vervelend dat de belastingdienst maar blijft herhalen dat misbruik in de bouw en maaltijdbezorging voorkomen moet worden (wat op zich helemaal prima is) en dat ze daardoor nergens een groen vinkje willen uitdelen. Want -let’s be real- mijn werksituatie is geen misbruik, dit is gewoon prima bedrijfsvoering. Wat mij betreft mag de belastingdienst of een rechter er wel een oordeel over vellen.
Gelukkig ziet de huidige regering ook dat de huidige insteek te onduidelijk is en daarom staat er in het regeerakkoord van januari 2026, pagina 43:
Een steeds groter wordende groep zelfstandig werkenden hoort bij de moderne arbeidsmarkt waarin de wens naar autonomie toeneemt. Deze groep willen wij de ruimte en duidelijkheid geven die ze verdienen. Daarom voeren we de Zelfstandigenwet zo snel mogelijk in. Dat doen we gefaseerd om in het tijdpad rekening te houden tijdpad met Europese verplichtingen. We beginnen met het invoeren van het rechtsvermoeden van werknemerschap uit de Vbar (het verduidelijkingsdeel wordt dus geschrapt), samen met de sectorale rechtsvermoedens en toetsingscommissie uit de Zelfstandigenwet. Daarna dient het kabinet zo snel mogelijk de rest van de Zelfstandigenwet in.
En concreter wordt in dit nieuwsbericht van 6 maart 2026 en deze video van de minister gezegd:
Het kabinet schrapt een deel van (nieuwe) zzp-wetgeving die al in de Tweede Kamer lag. Het gaat om het verduidelijkingsdeel van het wetsvoorstel Verduidelijking beoordeling arbeidsrelaties en rechtsvermoeden (Vbar). Dat deel van de wetgeving zorgde voor teveel onrust. Daarmee zet minister Aartsen van Werk en Participatie een zzp-koers uit van meer rust en duidelijkheid. Ook wordt hiermee de weg vrijgemaakt voor de Zelfstandigenwet. Daaraan wordt de komende tijd hard verder gewerkt. Wel wil het kabinet zzp’ers met het eerder voorgestelde uurtarief tot 38 euro zo snel mogelijk een sterkere rechtspositie geven.
Laat deze uitspraak duidelijk zijn: het deel dat problemen geeft is geschrapt!
Het grote probleem van de VBAR is dat het, net als de wet DBA, geen concrete aanknopingspunten geeft aan de ZZPer en de opdrachtgever hoe ze de arbeidsrelatie vorm moeten geven om niet in de problemen te komen. Dat verduidelijkingsdeel blijft vaag en slaat de plank mis m.b.t. de doelstelling, namelijk het misbruik van ZZP constructies. De belastingdienst wil het probleem “holistisch” benaderen, maar wat ze feitelijk doet is de uitspraak van één rechtszaak als basis nemen voor de uitvoering, en wel het Deliveroo arrest. Dat is natuurlijk niet correct, want die situatie is heel specifiek en er wordt voorbij gegaan aan rechtszaken zoals die van het RIVM, een kinderopvang, of een uitspraak van de hoge raad over deze materie.
Waarbij deze recente rechtszaak over een ZZPer in de zorg de kroon spant. De hoeveel punten waarop de logopedist als werknemer gezien zou moeten worden is groot, en toch gaat de rechter er niet in mee. Onze lijst met Jira-issues is niet anders dan de lijst met client-afspraken die de organisatie voor de logopedist maakt. In beide staat wat er moet gebeuren, niet hoe. Het hangt vooral op de juiste afspraken over hoe het werk uitgevoerd moet worden, dat de ZZPer daarin vrijheid heeft. Dat hij of zij in de praktijk kiest om dat maandag t/m vrijdag en vooral overdag te doen, tja, dat komt nu eenmaal het beste uit.
Dus je ziet dat de rechter niet mee gaat in de redenatie van de belastingdienst, en met de recente stappen van de minister wordt dat alleen maar versterkt. De Zelfstandigen wet maakt het mogelijk dat ZZPers beter kunnen aantonen of een opdrachtgever in de problemen komt, of niet. Dus laten we die eens erbij pakken. De onderstaande link verwijst naar een webpagina met verklarende tekst bij de verschillende punten van de zelfstandigenwet. Daaronder vervolgens mijn reactie op elk van deze punten.
- Werkt voor eigen rekening en risico. Als ik geen opdracht heb, heb ik geen inkomen, dat is financieel risico. En als ik ziek ben, mag ik die uren niet factureren. Check.
- Voert een deugdelijke administratie. Ik heb een KvK en BTW nummer, mijn BV heeft eigen bankrekeningen, de BV verstuurt facturen en betaalt al meer dan 20 jaar elk kwartaal trouw BTW. Er is een administratiekantoor die mijn boekhouding voert. Check.
- Uit zich in het economisch verkeer als zelfstandig ondernemer. Zakelijke website, zakelijk emailadres, promotie van mezelf op conferenties, linked-in pagina. Ik investeer in opleidingen, laptop, auto, printer, kantoorspullen, ik heb nog net geen eigen bedrijfskleding. En we moeten het inderdaad nog even over mijn tarief hebben. Check.
- Heeft een adequate voorziening getroffen tegen het risico van arbeidsongeschiktheid. Een AOV verzekering, gebaseerd op een salaris dat maandelijks wordt uitbetaald en gelijkwaardig is aan iemand met mijn functie in loondienst. Check.
- Voorziet in een proportionele bijdrage voor een voorziening bij pensionering. Tot 2026 had ik een pensioenverzekering zoals werknemers die ook hebben, gebaseerd op datzelfde salaris. Helaas zijn alle pensioenverstrekkers gestopt met zo’n regeling voor DGAers, daarom stort ik nu hetzelfde bedrag elke maand in een lijfrentepolis. En ik bouw aan een extra beleggingsportefeuille. En hoewel ik twijfel of ik ooit helemaal ga stoppen, daarvoor is dit werk te veel mijn hobby, wil ik goed rond kunnen komen als ik eind 60 ben. En ik ga mijn pensioen echt niet baseren op de overwaarde van mijn woning; als ik die moet verkopen om rond te komen, waar ga ik dan wonen? Check.
- De vrijheid van organisatie van de werktijden. Dit is natuurlijk een beetje grijs; in principe hoef ik niet om toestemming te vragen om vakantie te nemen, maar uiteraard moet dat wel afgestemd worden, want ik heb een soort van leververplichting afgesproken. Maar als een ander project een crisis heeft, dan moet ik tijdelijk mogen switchen. Dat spreken we zo af in het contract en daarmee is dit gedekt. Check.
- De vrijheid van organisatie van het werk. Niemand vertelt me welke toets ik in moet drukken. Het gaat om het resultaat, niet om de manier dat resultaat bereikt wordt, dat is juist waarom ik ingehuurd word. Kwaliteitseisen tellen hierbij niet mee. Maar ja, ik sta niet in mijn eentje een muurtje te metselen, het blijft teamwerk, dus daar moet ik wel bij aansluiten. Check.
- De afwezigheid van hiërarchische controle. Deze is ook wat grijs; een opdrachtgever kan en wil altijd controle uitoefenen en kan sancties opleggen (door een factuur niet te betalen). Maar dat kan in elke leverancier / koper situatie. Deze relatie is niet hiërarchisch, ik word immers niet ontslagen. Check.
- De wil van partijen. Ja ik wil, wilt u ook?
Volgens de nieuwe wet is er geen enkel punt dat niet afgevinkt wordt, ben ik dus 100% ondernemer, en is er 0% risico voor de opdrachtgever.