‘All animals are equal, but some animals are more equal than others’
Deze quote uit “Animal Farm” van George Orwell heeft in het boek een diepe lading. En hoewel het in de setting van deze tekst omgekeerd wordt, is het wel een grappige insteek: niet alle ZZPers zijn gelijk, maar zo worden we wel behandeld.
Je hebt ZZPers die 40, maar liever 32, uur per week bij een opdrachtgever zitten, hetzelfde werk doen als de medewerkers, en vrijdagmiddag weer naar huis gaan voor een weekendje vrij. Maar je heb ook ZZPers die daadwerkelijk proberen om te ondernemen. Door een product te maken. Of door zichzelf met hun specifieke kennis en ervaring als helpende hand in de markt te zetten. Of beide. En dat gaat vaak vrolijk door in het weekend, want door de week verdien je je levensonderhoud, dus dat ondernemen komt er nog bij. Niet alle ZZPers zijn gelijk. En daarom mag bij een opdracht eigenlijk niet “geen ZZP” staan, dat schuurt tegen oneigenlijke concurrentie aan. Hoe blij zullen de grote detacheerders wel niet zijn met zulke clausules?
Dus dan komt de vraag: ben ik een schijnzelfstandige of een ondernemer? Laten we eens naar ondernemerskant kijken:
- Mijn BV heeft een risico op aansprakelijkheid en heeft daarom een bedrijfs- en beroepsaansprakelijkheidsverzekering met een dekking van resp. 500.000 en 2.500.000 euro.
- Mijn BV heeft een risico dat ze geen omzet maakt en heeft daarom een reserve staan van minstens 1 jaar aan operationele kosten, zodat mijn loon doorbetaald kan worden. En ja, dat is “loon”, want ik ben daadwerkelijk in dienst bij mijn BV, 40 uur per week, met maandelijks loonstrookje. Wil de belastingdienst dat ik twee volledige banen heb? Dat zou onredelijk zijn.
- Mijn BV betaalt mijn opleidingen en bezoeken aan conferenties. Ook de tijd die in opleidingen gaat zitten wordt niet door opdrachtgevers betaald. Dit zijn investeringen in kennis. Dit staat wel los van opleidingen die gevolgd moeten worden op aanvraag van opdrachtgevers in het kader van de uitvoering van het project.
- Ik geef met enige regelmaat zelf presentaties op conferenties, het onderwerp is vaak gerelateerd aan mijn werk bij opdrachtgevers en die worden dan ook met naam en toenaam genoemd. Hier word ik niet voor betaald. En ik zorg dat mijn eigen bedrijfsnaam en logo heel duidelijk naar voren komen. Dit zijn investeringen in mijn profiel en naamsbekendheid.
- Ik ontwikkel actief producten en probeer deze in de markt te zetten. Wat natuurlijk niet altijd lukt; tot voor kort was er TeslaTasks, maar dat is helaas geen succes geworden. Tegenwoordig probeer ik Samenroosteren en ConsilioVSO in de markt te zetten (meer informatie elders op deze website, zie het menu boven). En er wordt ook daadwerkelijk voor betaald! De tijd en kosten die nodig zijn voor de ontwikkeling van deze producten worden niet één op één door opdrachtgevers betaald, maar dit zijn eigen investeringen. De klanten van deze producten betalen een abonnement.
- Ten behoeve van bovengenoemde software onderhoud ik een eigen Kubernetes cluster. De kosten hiervoor worden maandelijks door de BV betaald (en dat is nog niet kostendekkend).
- Ik heb twee opdrachtgevers (per week), dat is nog enigszins te doen. Wil je naar 3 opdrachtgevers per week of jaar, dan worden het óf hele korte projecten, of erg weinig dagen per week, wat uiteindelijk niet werkt. Ik sta ervoor open hoor! Maar de huidig opzet met gemiddeld 32 en 8 uur per week, werkt goed.
- Ik ben jaarlijks actief als gecommitteerde voor het Saxion (HBO-ICT), de uren die ik daar aan besteed worden niet door een opdrachtgever betaald. Dit zijn investeringen in mijn netwerk.
- Zo nu en dan neem ik mijn direct collega’s bij de opdrachtgever op mijn kosten mee uit eten, dit ter compensatie van de teambuildingactiviteiten van de opdrachtgever, waar ik als ZZPer aan mee mag doen. Teambuilding is immers belangrijk; niemand kan dit werk in z’n eentje doen.
En natuurlijk doe ik ook wel werk dat door werknemers gedaan kan worden, maar werknemers doen niet dat wat ik doe. Het juiste perspectief is belangrijk. Gelukkig ziet de huidige regering dat ook en daarom staat er in het regeerakkoord van januari 2026, pagina 43:
Een steeds groter wordende groep zelfstandig werkenden hoort bij de moderne arbeidsmarkt waarin de wens naar autonomie toeneemt. Deze groep willen wij de ruimte en duidelijkheid geven die ze verdienen. Daarom voeren we de Zelfstandigenwet zo snel mogelijk in. Dat doen we gefaseerd om in het tijdpad rekening te houden tijdpad met Europese verplichtingen. We beginnen met het invoeren van het rechtsvermoeden van werknemerschap uit de Vbar (het verduidelijkingsdeel wordt dus geschrapt), samen met de sectorale rechtsvermoedens en toetsingscommissie uit de Zelfstandigenwet. Daarna dient het kabinet zo snel mogelijk de rest van de Zelfstandigenwet in.
En concreter wordt in dit nieuwsbericht van 6 maart 2026 en deze video van de minister gezegd:
Het kabinet schrapt een deel van (nieuwe) zzp-wetgeving die al in de Tweede Kamer lag. Het gaat om het verduidelijkingsdeel van het wetsvoorstel Verduidelijking beoordeling arbeidsrelaties en rechtsvermoeden (Vbar). Dat deel van de wetgeving zorgde voor teveel onrust. Daarmee zet minister Aartsen van Werk en Participatie een zzp-koers uit van meer rust en duidelijkheid. Ook wordt hiermee de weg vrijgemaakt voor de Zelfstandigenwet. Daaraan wordt de komende tijd hard verder gewerkt. Wel wil het kabinet zzp’ers met het eerder voorgestelde uurtarief tot 38 euro zo snel mogelijk een sterkere rechtspositie geven.
Het grote probleem van de Vbar is dat het, net als de wet DBA, geen concrete aanknopingspunten geeft aan de ZZPer en de opdrachtgever hoe ze de arbeidsrelatie vorm moeten geven om niet in de problemen te komen. Dat verduidelijkingsdeel blijft vaag, of slaat op z’n minst de plank mis m.b.t. de doelstelling, namelijk het misbruik van ZZP constructies. Wat de belastingdienst feitelijk doet is de uitspraak van één rechtszaak als basis nemen voor de uitvoering, en wel het Deliveroo arrest. Dat is natuurlijk niet correct, want die situatie is heel specifiek en er wordt voorbij gegaan aan rechtszaken zoals die van het RIVM, een kinderopvang, of een uitspraak van de hoge raad over deze materie.
Maar dat deel wat onduidelijkheid veroorzaakt, is dus geschrapt! Het kabinet heeft besloten deze zo snel mogelijk te vervangen door Zelfstandigen wet. En dat betekend dat ZZPers eindelijk kunnen aantonen of een opdrachtgever in de problemen komt, of niet.
Dus laten we die eens erbij pakken! De onderstaande link verwijst naar een webpagina met verklarende tekst bij de verschillende punten van de zelfstandigenwet. Daaronder vervolgens mijn reactie op elk van deze punten.
- Werkt voor eigen rekening en risico. Als ik geen opdracht heb, heb ik geen inkomen, dat is financieel risico. En als ik ziek ben, mag ik die uren niet factureren. Check.
- Voert een deugdelijke administratie. Ik heb een KvK en BTW nummer, mijn BV heeft eigen bankrekeningen, de BV verstuurt facturen en betaalt al meer dan 20 jaar elk kwartaal trouw BTW. Er is een administratiekantoor die mijn boekhouding voert. Check.
- Uit zich in het economisch verkeer als zelfstandig ondernemer. Zakelijke website, zakelijk emailadres, promotie van mezelf op conferenties, linked-in pagina. Ik investeer in opleidingen, laptop, auto, printer, kantoorspullen. En we moeten het inderdaad nog even over mijn tarief hebben. Check.
- Heeft een adequate voorziening getroffen tegen het risico van arbeidsongeschiktheid. Een AOV verzekering, gebaseerd op een salaris dat maandelijks wordt uitbetaald en gelijkwaardig is aan iemand met mijn functie in loondienst. Check.
- Voorziet in een proportionele bijdrage voor een voorziening bij pensionering. Tot 2026 had ik een pensioenverzekering zoals werknemers die ook hebben, gebaseerd op datzelfde salaris. Helaas zijn alle pensioenverstrekkers gestopt met zo’n regeling voor DGAers, daarom stort ik nu hetzelfde bedrag elke maand in een lijfrentepolis. En ik bouw aan een extra beleggingsportefeuille. Alhoewel ik twijfel of ik ooit helemaal ga stoppen, daarvoor is dit werk te veel mijn hobby, wil ik goed rond kunnen komen als ik eind 60 ben. Check.
- De vrijheid van organisatie van de werktijden. Dit is natuurlijk een beetje grijs; in principe hoef ik niet om toestemming te vragen om vakantie te nemen, maar uiteraard moet dat wel afgestemd worden, want ik heb een soort van leververplichting afgesproken. Maar als een ander project een crisis heeft, dan moet ik tijdelijk mogen switchen. Dat spreken we zo af in het contract en daarmee is dit gedekt. Check.
- De vrijheid van organisatie van het werk. Niemand vertelt me welke toets ik in moet drukken. Het gaat om het resultaat, niet om de manier dat resultaat bereikt wordt, dat is juist waarom ik ingehuurd word. Kwaliteitseisen tellen hierbij niet mee. Maar ja, ik sta niet in mijn eentje een muurtje te metselen, het blijft teamwerk, dus daar moet ik wel bij aansluiten. Check.
- De afwezigheid van hiërarchische controle. Deze is ook wat grijs; een opdrachtgever kan en wil altijd controle uitoefenen en kan sancties opleggen (door een factuur niet te betalen). Maar dat kan in elke leverancier / koper situatie. Deze relatie is niet hiërarchisch, ik word immers niet ontslagen. Check.
- De wil van partijen. Ja ik wil, wilt u ook?
Volgens de nieuwe wet is er geen enkel punt dat niet afgevinkt wordt, ben ik dus 100% ondernemer, en is er dus 0% risico voor de opdrachtgever.